Het receptenboek voor saxofoon mondstukken

Er zijn tientallen kenmerken die de vorm van een saxofoon mondstuk bepalen. De belangrijke voor de bespeelbaarheid zijn er wel algemene regels bekend. We kunnen in principe een mondstuk op recept voor je maken waarbij je zelf aangeeft wat de belangrijkste kenmerken voor jouw maatwerk mondstuk zijn (zie ook DMC configurable mouthpiece).

Kenmerken

• tip opening
• facing lengte
• tafel hoek
• beak hoek
• baffle lengte
• baffle hoek
• boring diameter

Tipopening

Een kleinere tip geeft meer focus and articulatie. Je kunt hiervoor kiezen in combinatie met een zwaarder riet.  Het geluid krijgt dan ook meer body.  Het werkt goed in combinatie met een kleine of medium baffle (bijvoorbeeld Warne Marsh of John Coltrane (jazz). Met grotere/langere baffle bijvoorbeeld Jan Garbarek. Zonder baffle een donker klassiek geluid in de school van Sigurd Rascher. Een grotere tip geeft een diffuser geluid, meer omvattend. In combinatie met een kleine/medium baffle bijvoorbeeld Scott Hamilton of Joe Lovano. Met een hogere en langere baffle bijvoorbeeld Sonny Rollins of Michael Brecker.

Facing lengte

Een korte facing maakt het hogere register gemakkelijker te spelen, de articulatie puntiger en geeft in het algemeen meer weerstand.
Een lange facing maakt het lagere register gemakkelijker te spelen, geeft meer intonatieruimte om noten te buigen en minder weerstand zodat zwaardere rieten gebruikt kunnen worden die voor meer body in het geluid zorgen.

Tafelhoek

Een grotere hoek geeft meer power maar ook iets minder diepte en een 'minder interessante sound', wat minder bijgeluid en ruis.
De hoek kan praktisch varieren van 2 tot 6 graden en wordt gemeten ten opzicht van de middellijn van de boring. Een grotere tafel hoek brengt de punt van de tip dichter bij de middellijn van de boring.
De bruikbare range voor tenorsaxofoon is 2.5 tot 4 graden.

Sommige metalen mondstukken staan bekend om hun lage tafel hoeken. Wat ook mogelijk is omdat de dunner tafel die ontstaat daardoor stevig genoeg blijft. We kunnen aanpassingen maken die er voor zorgen dat een relatief lage tafelhoek in combinatie met een 3D gerpint mondstuk mogelijk is zonder de vereiste sterkte van het mondstuk te verliezen.  

Beakhoek

Een kleinere beakhoek leidt tot meer projectie. gemakkelijkere response en een meer gefocused geluid met meer midden frequenties n, easier response, Een grote beakhoek geeft meer weerstand en een groter en donkerder geluid en meer nadruk op de midden en lage freqeunties, wat lijkt op een grotere kamer. Toevoeging van een baffle kan de response verbeteren en de hogere frequenties wat meer versterken, waardoor een breed geluid onstaat over het hele spectrum zelfs bij lage volumes.

De beakhoek wordt gemeten ten opzichte van de tafel en kunnen varieren van 20 tot 23 graden voor tenorsaxofoon.

Baffle lengte

Een korte baffle geeft een randje aan het geluid. Een lange baflle heeft ongeveer hetzelfde effect als een kleine beak hoek maar met minder effect op het kamervolume. Meer projectie en meer focus. Een langere baffle voet meer middenfrequenties toe aan. 

Baffle hoek

Hoe hoger de baffle angle, des te meer nadruk op de hoge freqeunties. Een te hoge bafflehoek wordt bij grotere lengte gauw te scherp.

Inspirerende voorbeelden

We hebben al diverse interessante voorbeelden opgemeten:

• Lawton metal 7
  • low p_table (2 degrees) low p_beak (16 degrees) and short (2mm) and high baffle (6 degrees)
• Otto Link Early Babbit Super Tone Master
  • low p_table (3 degrees) medium p_beak (20 degrees) short (3mm) and high baffle ( 6 degrees)
• Selmer jazz, Metal airflow
  • medium p_table (4 degrees) high p_beak (24 degrees) short (2mm) and high baffle (4 degrees)
• Otto Link, refaced Tone edge
  • medium p_table (4 degrees) medium p_beak (19.5 degrees) and short (2.5 mm) medium baffle (12 degrees)
• no brand refaced
  • medium p_table (4 degrees) medium high p_beak (22 degrees) short (3mm) high baffle (6 degrees)
• Otto Link Masterlink 1930
  • medium high p_table (4.5 degrees)  high p_beak (23 degrees) short (3mm) high baffle (6 degrees)